Vim Editörü Temel Kısayolları
Vim'i ilk açtığında çıkamamak bir klasik. Ama o ilk şaşkınlık geçtikten sonra geriye çok hızlı bir düzenleme aracı kalıyor. Vim'in mantığı basit: klavyeyi bir komut diline çeviriyorsun. Elini fareye ya da ok tuşlarına götürmeden satır siliyor, kelime değiştiriyor, dosyanın içinde zıplıyorsun.
Aşağıdaki vim kısayolları, günlük işin %90'ını kapsayan çekirdek set. Hepsini ezberlemeye çalışma. Terminalde bir dosya aç, her başlığı okurken aynı komutu bizzat yaz. Kas hafızası okuyarak değil, tuşa basarak oluşuyor.
Başlamadan: terminalde vimtutor yaz. Yaklaşık yarım saatlik yerleşik bir alıştırma dosyası açılır. Bu yazıyı onun yanında bir hatırlatma kartı gibi kullan.
Modlar ve Hareket: Vim'in İskeleti
Vim'de tuşların anlamı hangi modda olduğuna göre değişir. Bu yüzden önce mod mantığını oturtmak gerekiyor. Yanlış modda yazmak, yeni başlayanların en sık takıldığı yer.
Dört Mod, Dört Görev
- Normal mod: Açılıştaki mod. Burada tuşlar komuttur. Esc her zaman buraya döndürür.
- Insert mod: Metin yazdığın mod. i imlecin soluna, a sağına, o alta yeni satır açar. Büyük harfler daha agresif: I satır başı, A satır sonu, O üste yeni satır.
- Visual mod: Seçim yapma modu. v karakter, V satır, Ctrl+v blok seçer.
- Command-line mod: : ile açılır. Kaydetme, arama-değiştirme, ayarlar buradan.
Alışkanlık önerisi: bir işi bitirir bitirmez Esc'e bas. Normal modu "boşta bekleme" konumu olarak düşün.
İmleci Hızlı Taşımak
Ok tuşlarını kullanma. Sağ elin doğal konumundaki h j k l sırasıyla sol, aşağı, yukarı, sağ demek. Asıl kazanç ise büyük sıçramalarda:
| Tuş | Ne yapar |
|---|---|
| w / b | Bir kelime ileri / geri |
| e | Kelimenin sonuna |
| 0 / $ | Satır başı / satır sonu |
| ^ | Satırdaki ilk boşluksuz karaktere |
| gg / G | Dosya başı / dosya sonu |
| 42G | 42. satıra git |
| Ctrl+d / Ctrl+u | Yarım ekran aşağı / yukarı |
| % | Eşleşen parantez veya süslü paranteze atla |
% özellikle kod düzenlerken kurtarıcıdır. Bir fonksiyonun açılış süslü parantezinde % yaparsan kapanışına gidersin.
Arama ile Zıplamak
- /kelime ileri arar, ?kelime geri arar.
- n sonraki eşleşme, N önceki.
- İmleç bir kelimenin üstündeyken * o kelimeyi dosyada arar. Değişken takibi için ideal.
- f + bir karakter, satır içinde o karaktere atlar. fx ile satırdaki ilk x'e gidersin, ; sonrakine geçer.
- Vurgular gözünü yorarsa :noh ile temizle.
Arama kalıplarını güçlendirmek istiyorsan düzenli ifadeler konusuna ayrı bakmakta fayda var; Vim'in arama motoru regex ile çalışıyor.
Düzenleme: Komutları Birleştirmek
Vim'in asıl gücü ezberde değil, gramerinde. Formül şu: sayı + operatör + hareket. Bu kalıbı anladığında yüzlerce kombinasyonu kendin türetirsin.
Operatör + Hareket Mantığı
Operatörler: d sil, c değiştir (silip insert moda geçer), y kopyala, > girinti ver.
- dw → kelimeyi sil.
- d$ → imleçten satır sonuna kadar sil.
- 3dd → üç satır sil.
- ci" → tırnak içindekini sil ve yazmaya başla.
- ci( → parantez içindeki argümanları değiştir.
- yy → satırı kopyala, p → altına yapıştır, P → üstüne.
- >> → satırı sağa kaydır.
i (inner) ve a (around) ekleri işi uçurur. dap tüm paragrafı, dit HTML etiketinin içini siler.
Küçük Ama Sık Kullanılanlar
- x tek karakter siler, r + harf karakteri değiştirir.
- u geri alır, Ctrl+r ileri alır.
- . son düzenlemeyi tekrarlar. Vim'in en verimli tuşu budur. Bir kelimeyi cw ile değiştir, sonraki eşleşmeye n ile git, . ile aynısını uygula.
- J alttaki satırı mevcut satıra birleştirir.
- ~ harfin büyük-küçüklüğünü çevirir.
Toplu Değişiklik ve Kaydetme
- :%s/eski/yeni/g© 2026 Yazılım Atölyesi